Komleskrekk

Eg har alltid hatt komleskrekk. Alts skrekk for laga komler. Eg har prvd meg p mykje anna rart, der hgdepunktet til n vel m vera den gongen eg brukte fire timar p beina (eller bruska, for vera nyaktig) ut ei svr skate far og Olemann hadde ftt p utlegget. Resultatet vart greit nok, men det stod ikkje i stil til tidsbruken.

Komler er jo noko spesielt for ein vestlending. Dersom me hadde lausrive oss fr resten av landet, ville det ganske sikkert figurert hgt p lista over nasjonalrettar. Komla har sin eigen mystikk, og sine eigne ritual. Kva skal me ha som tilbehyr? Kva skal me drikka attt? Sjv har eg klare preferansar. Eg vil ha salt sauekjt, kokte gulrter, kokt klrabi og smelta margarin. P steikt komle vil eg og ha litt sirup p sida. Det er ikkje noko med plar sysla med p Finny, og er noko eg har plukka opp ute i andre komleland.

Eg elskar komler, men har alts aldri vga laga det sjlv. Eg har oppfatta heile komleprosessen som mystisk og litt heilag. For det finst gode komler og det finst drlege komler. Og eg kan ikkje fordra drlege komler. Eg ville ikkje likt vore skuld i at folk fekk i seg drlege komler.



I det siste har eg havna i diverse komlerelaterte diskusjonar. Eg har ved fleire hve psttt at komler laga av noko anna enn poteter ikkje er brukande. Komler basert p poseprodukt har eg avskrive som uakseptabelt uansett. Eg stilte meg litt meir pen til ferdigkomler. Det skulle eg ikkje gjort. Dei er ikkje gode. Eg testa det nemleg ut sist veke. Ikkje brukande. Dei smakte lite, og hadde vassaktig konsistens. Dei eg diskuterer med endar ofte opp med seia at dei aldri i livet vil invitera meg p komler. Det meiner eg er ei avsporing. Det finst nemleg ingen rasjonelle argument mot laga komler heilt fr botn av.

Komlefrykta mi har og sine grunnar i at eg har sett folk mislukkast totalt p komlefronten. Det har vore smertelege opplevingar. Det fortvila blikket dei har nr dei unnskyldar at komlene berre vart sm, blaute klumpar i ei stor smrje. Det er ikkje eit vakkert syn.

Frste gong eg var involvert i komlelaging, var p heimkunnskapen. Eg vil her retta flengande kritikk mot Finny kommune for prva lra sm ungar at det gr an laga komler basert p potetmos-posar. Kva i all verda er det for noko? ta eit i utgongspunktet forferdeleg produkt, og tru at det skal kunna bli gode komler av det? Eg har prvd fortrenga dette, men har eit slags minne om kvite, vasne klumpar som smakte mjl og lite anna. Forferdeleg. Eg sit berre att med eit sprsml: Kvifor i all verda brukte me ikkje poteter? Kva var det dei var s redde for?

Neste gong eg observerte andre enn mor mi laga komler, var d eg budde p Vaulen i Stavanger. To venninner laga komler til meg og Tor yvind. Dei hadde tatt heimkunnskap p same skulen som meg. Resultatet var spass ille at bde eg og dei hugsar det framleis. Heimkunnskapkomler har ydelagt for mange i min generasjon, er eg redd.

Etter tildragelsen i Granlunden, har eg tenkt at komler, det er noko mor fr styra med. Litt som med lefser og mormor. Og krtakaker. Men etter at mor mi endeleg vga seg til laga krtakaker til jul dette ret, med vellukka resultat, kom komletanken til meg for alvor.

No var tida inne for laga komler. Eg oppdaga til mi store overrasking at det einaste du mtte gjera, var skrella nokre potetet (ikkje mange), horva dei sund (med rasp eller liknande redskap), og elta dei saman til sm ballar. S, etter tjue minutt i kjtkraft, var dei komler. Fantastisk. Eg kunne nesten ikkje tru at det var sant. S enkelt? Kvifor styrar d folk p med komler fr diverse posar? Alle kan d skrella ein kilo poteter? Det tek max fem minutt. D er jo jobben gjort, dersom du har ein kjkkenmaskin med raspefunksjon. "At det tek s lang tid laga mat fr botn" er den vanlegaste orsakinga folk brukar for forklara at dei gjer seg nytte av tenestane til Toro eller Mlleren (som produserer det populre "komlemjlet" som er s i vinden n (tilsett kun vatn, og f smaklause, preglause og utrivelege komler), og som eg ikkje kan f meg til lika). Fem, max ti minutt lenger, tek det laga komlene fr botn. Og resultatet blir ufatteleg mykje betre. Det er som forskjellen p Grandis og heimelaga, som indrefilet og blodpudding, som Cevita appelsinjuice og Xtra sin.

Framgangsmten er enkel.

Du treng litt poteter. Pink er bra, sa mor. Og det hadde ho rett i. Skrell potetene. Rasp dei (helst maskinelt, ellers blir det blodkomler (igjen i flge mor). Bland s oppi salt, 3 teskjeier pr. kilo cirka, og s like deler sikta kveite- og byggmjl til deigen er ganske s fast. Litt klebrig, men definitivt med deig-konsistens skal han vara, komledeigen. S rullar du dei til ballar og kokar dei i kjtkraft. For kjt m du ha. Og her er me ved kjerna i heile komledebatten: Salt kjt kan ein koka dagen fr komlene skal serverast. D har ein god kraft til koka komler i, og middagen er ferdig p ein halvtime. Dersom du set p ein kjele med vatn samstundes med komlegryta, har du tid til skrella gulrtter og klerabi medan komlene kokar. Dei treng ikkje lang koketid om du kuttar dei opp i sm bitar.

I dag laga eg komler til 6 vaksne og 4 ungar. Eg brukte 2,5 kilo poteter. Det var nyaktig dobbelt s mykje som me hadde behov for. Til gjengjeld betyr det steikt komle til middag i morgon. Og det er jo, for seia som det er, minst halve vitsen.

12 kommentarer

El-Makno

21.02.2011 kl.00:42

Eg og vil ha komler eingang :) Men alts, burde isje surmelk sttt onna preferanser?? D e jo essensielt i ein komlemiddag.

kvignes

21.02.2011 kl.01:53

Jo, det burde det. Eg burde nevnt surmjlk. Tine kultur, type mrk bl. Ikkje ein komlemiddag utan. Fjord1 har ikkje ftt med seg dette, og eg m drikka Tine lett, type rosa nr eg kjper ferjekomler. Ferjekomler er forresten slett ikkje verst. Slett ikkje verst.

Reier

21.02.2011 kl.15:33

du for ein suksess det vart, dette her.

El Toro

21.02.2011 kl.15:43

Pink, ja. Mor og maser om Kers Pink (eller kva det fulle navnet er). Men er jo heilt umulig f tak i. Forrige gang eg fikk tak i Pink, blei torgselgaren rrt og fekk nesten trer i augene d eg spurte han om han hadde Pink.

kvignes

21.02.2011 kl.15:47

Det var heilt klart ein suksess. No har eg hatt steikte komler til middag, svidd p panna av far min. Han skulda sjlvsagt p panna.

kvignes

21.02.2011 kl.16:13

Fr i tida var det berre to potetslag p Nordre Vignes: Pink og Pimpernell. Det som var rart, var at Pink var kvite, medan Pimpernell var rosa. Dette er begge mjlne poteter. Og eg deler framleis poteter opp i gode eller drlege. Dei mjlne er gode, dei kokefaste er drlege. Utanom til btsteiking i omnen. Eg har sjeldan problem med f fatt i verken Pink eller Pimpernell. Det kan ha noko med gjera at det er lenge sidan eg har handla p eit torg.

El Toro

21.02.2011 kl.17:43

Men i butikken? Der eksiterer det jo et Beate-hegemoni uten like. Og mandelpoteter, sjlvsagt, men dei egnar seg neppe til komler.

Eskil

21.02.2011 kl.22:47

Halvt om halvt med kokte og r eple (poteter...). Og i Suldal er me spass fine p det at me brukar litt steikt flesk i smret...

Drols

21.02.2011 kl.22:58

Eg slenge meg p steikt flesk i smret!!

kjelly

21.02.2011 kl.23:23

M allti ha et par kokte komler oppi deigen, men d viktigaste e unng havregryn i! Fy forskamme s ha havragryn i

Marit Serine!

23.02.2011 kl.15:55

Kre! For et fantastisk innlegg! Den oppskrift der havne rett i kokebok mi, som "Kre Vignes Spesial". Trur til og med eg m printa ut et bilde av deg ha vesidenav, s nr oldebarn mine om mngen r fr komla hos meg, s kan eg sei "Se, hander va leraren min, han kunne laga komler."

Flack

06.03.2011 kl.18:42

Flack m prve ut komleoppskriften din te studentmiddag ein gang. Det br og vil bli ein suksess!

Skriv en ny kommentar

kvignes

kvignes

37, Finny

Barnsleg og komplisert. Det burde eigentleg vore nok, men s slr det meg: Dersom eg skriv meir her, betyr det at annonsa som plar st rett under bildet mitt, mest truleg vil bli flytta ned. Og det er bra. For kva annonser er det som regel her inne? Akkurat no er det ei som heiter "Knallfin rumpe", og som reklamerar for anti shake treningstights. Dette er sikkert eit kjempeflott produkt, og noko mange kan ha nytte av, men eg vil helst ikkje ha rumpereklamar i umiddelbar tilknytning til mitt fjes. Eigentleg br eg berre skrive denne omtalen av meg sjlv s lang at annonsa havnar s lang ned at ein m scrolle for sj ho. Ein veit aldri kva slags annonser som dukkar opp. Eg er eigentleg ikkje interessert reklamera for noko som helst, det einaste mtte vera om nokon som produserer dyre tohnds laksefiskestenger fann ut at deg var ein mann det var verdt sponsa. Men denne bloggen har ikkje som utgongspunkt tena pengar. Eg er heller ikkje interessert i f andre folk til meina som meg. Kva er det eg eigentleg vil? Dersom me skal bli litt serise: Eg vil fortelja historier fr livet mitt, slik at sstera mi og bror min kan ha noko mora seg over i kvardagen. Dersom andre ogs finn glede i mine betrakningar - hjarteleg velkomne.

Kategorier

Arkiv

hits